of 64

Behinola 28

Description
MARRAZ(I)OAK V . Mariasun Landa . BI HITZ ETA ERDI . Eguberri zahar, Eguberri berri Haur eta Gazte Literatura Aldizkaria . 28. zenbakia . 2013ko abendua. Haur eta…
Transcript
MARRAZ(I)OAK V . Mariasun Landa . BI HITZ ETA ERDI . Eguberri zahar, Eguberri berri Haur eta Gazte Literatura Aldizkaria . 28. zenbakia . 2013ko abendua. Haur eta Gazte Literatura Aldizkaria 28. zenbakia . 2013ko abendua. 5 HITZAURREA 6 KRONIKA: MARRAZ(I)OAK 12 ELKARRIZKETA: MARIASUN LANDA Izan ginen haurrak ez dira inoiz hiltzen. 26 ESPERIENTZIA: BI HITZ ETA ERDI 31 SORMENEZ: PELLO AÑORGA, LEIRE URBELTZ 36 GALTZAGORRI ALBISTEAK 40 LAU ESKUTRA: EGUBERRI ZAHAR, EGUBERRI BERRI 44 IRUZKINAK 60 KOLABORATZAILEAK agenda Azokak eta biltzarrak Ikastaroak/Topaketak/ - Haur Liburuaren Boloniako Azoka. 2014ko martxoaren 24tik Jardunaldiak - Irudidunak. Abenduan eta urta- ADI deialdi 27ra, Bolonian (Italia). http:// www.bookfair.bolognafiere.it/ rrilean, Gasteizko Montehermoso Kulturunean. berriei! - IBBYren Nazioarteko 34. Bil- Abenduak 21 eta 22 - Etxepare Saria tzarra. “Que todos signifique to- - Haurrentzako lantegiak. - Compostela Saria dos: May everyone really mean - “Animalia bat naiz eta baita zu - Premio Iberoamericano SM everyone” lelopean. 2014ko irai- ere!”. Eider Eibar/Mikel Ayerbe. - Elkar Ipuin eta Ilustrazio laren 10etik 14ra. Mexikoko hi- Abenduak 27 eta 28 lehiaketa riburuan (Mexiko). http://www. - Ilustrazioen lantegia - Mikel Zarate Saria ibbycongress2014.org. - “Mundua beste modu batera ilus- - Peru Abarka tratuko dugu”. Estibalitz Jalon. - R.M. Saria Erakusketa Urtarrilak 3 eta 4 Informazio egunera- - Eguberria. Elena Odriozolaren - Ilustrazio lantegia. tua: ilustrazioak. Abenduaren 13tik - “Zergatik gauzak beti modu be- http://www.galtzagorri.org/ urtarrilaren 12ra. Gasteizko Mon- rean marraztu?”. Maria Castello euskara/lehiaketen-agenda tehermoso Kulturunean. Solbes. Aurreko aleak: kredituak 27. Maite Gurrutxaga EHGLren etorkizuna 26. Estibalitz Jalon Serieak eta pertsonaiak 27 25. Dani Maiz Euskal ilustrazioaren egoera 24. Iban Barrenetxea Joxe Arratibeli elkarrizketa 26 22 23. Antton Dueso Manuel Rivasekin solasean 22. 25 Manu Ortega Lau ipuin-kontalarirekin 21 solasean 21. Iraia Okina EHGLri begirada bat 24 20. 20 Enrique Morente Joxan Ormazabalekin solasean 19. 23 Aitziber Alonso Itzulpegintzaren inguruan 19 Ongietorri! Behinolaren aro berria da hau. Ha- idazle eta ilustratzaile baten arteko tzitakoa. Eta Igerabiderena da, hain malau urteren ostean eta a-tik z-rai- sormen-lan berri batez gozatzeko au- zuzen, atal honetako beste iruzkin no adina zenbaki argitaratu ondoren, kera izango dugun; Galtzagorri Elkar- bat: Haizea sahats artean liburuare- hemen da hurrengoa: hogeita zortzi- tearen egitasmoen nondik norakoei na, Galtzagorri Elkarteak Klis-klasi- garrena, letrarik gabea, alfabetoak ez buruzko Albisteak; eta liburuen Iruzki- koak bildumaren baitan aurten argi- baitu gehiagorako ematen. Haur eta nak. Azken atal horretan, ordea, bada tara eman duen Kenneth Grahamen Gazte Literaturak, ordea, asko du berrikuntza bat: hemendik aurrera bi klasiko unibertsala, Elena Odriozolak oraindik emateko, eta Behinolak au- adituren eskutik, hau da, Lau eskuta- ilustratuta. 2013ko beste Klis-klasi- rrera jarraituko du zenbakiz zenbaki, ra egindako iruzkin edo kritika sakon koa Xabier Olasoren Auskalo! Igar- infinituraino agian. Nork daki? Bide bat argitaratuko da eta, horrekin bate- kizun eta aho-korapiloak liburuaren berri luzea opa diogu behintzat. ra, beste liburu mordoska baten iruz- berrargitalpena da. (Gabon-opari bi- kinak eta aipamenak. Atal horretan, kainak, biak ala biak). Hori nahikoa Azala (Leire Urbeltz) eta barrua berri- gainera, guraizeak hartu, moztu eta ez eta, Olasok berak, zenbaki hone- tuta abiatu dugu aro berri hau, baina, iruzkinen bilduma osatzera gonbidatu tan “opari” eman dizkigu bera irakas- betiko xedeei helduz, Haur eta Gaz- nahi zaitugu. Horra oparia! le den Armentia ikastolan irakurketa te Literatura aldizkaria izaten jarrai- sustatzeko martxan dituzten egitas- tzen du Behinolak. Hemendik aurre- Ez da, baina, Behinola honek daka- moei buruzko xehetasunak. ra, ordea, atal berriekin osatuko da: rren opari bakarra. Eguberrien eragi- jardunaldi, topaketa edo ekitaldi bati nez-edo, atal guztietan aurki daitezke Aipatu berri ditugunak berriz eka- buruzko Kronika; Elkarrizketa, Erre- opariak. Elkarrizketaren atalean Ma- rri behar ditugu lerro hauetara. Izan portajea edo Ikerketa; literatura edo riasun Landarekin izandako berrike- ere, 2013ko Euskadi Sariekin lotu- irakurzaletasuna sustatzeko Espe- taldi luze eta interesgarria eskaintzen ra zuzena dute Olasok, Odriozolak rientzia edo egitasmo baten konta- dizugu, zinez, Gabon-opari ede- eta Klis-klasikoek. Haur Literaturako kizuna, sustatzaileek kontatua; Sor- rra. Bestea Leire Urbeltzek eta Pello lanik onenaren saria Xabier Olaso- menez osatutako lau orrialde, non Añorgak egin digutena da: aldizkari ren Tximeletrak liburuarentzat izan honetarako hitzez eta irudiz elkarla- da. Ilustrazioaren saria, berriz, Elena nean sortu duten poesia, hain justu, Odriozolarentzat (Tropecista) eta itzul- Eguberriak oinarri dituena. penik onenaren Euskadi Saria Xabier Mendigurenek eta Sarah J. Turtle-k Eguberria ardatz hartuta datoz Mikel jaso dute Klis-klasikoak bildumako Ayerbe eta Aitziber Alonso ere; bien Tom Sawyer-en abenturak liburuaga- artean, lau eskutara, iruzkindu baitu- tik. Guztiak dira Galtzagorriko bazkide te Eguberria liburua, Elena Odriozolak eta ZORIONIK BEROENA opa diegu ilustratu eta Juan Kruz Igerabidek ida- Elkartearen izenean. 6 Behinola Mikel Ayerbe Jone Arroitajauregi Marraz(i)Oak V Bosgarren urtez ospatu dira Marraz(i)Oak ESPERIENTZIAK ETA ESPERIMENTUAK Ilustrazio Topaketak, Galtzagorri Elkar- teak eta Gipuzkoako Foru Aldundiak an- Parte hartzeko baldintzen artean, tolatuta. Jardunaldiok irailaren 16tik 19ra ilustratzaile bakoitzak “Bazter- tuak” gaia abiapuntu harturik, bitartean egin ziren Donostiako Arteleku aurrez norberak landutako egi- Arte Garaikidearen gunean, eta, Ignasi tasmo bat aurkeztu behar zuen zirriborro gisa, topaketek iraun Blanch ilustratzailearen eta Harkaitz Cano bitartean proiektuan sakondu eta idazlearen gidaritzapean, bederatzi euskal hasierako asmoak gauzatzeko. ilustratzailek hartu zuten parte: Idoia Be- “Baztertuak” gai nagusiaren buel- tan egituratu dira topaketetako ratarbide, Amaia Arrazola, Maite Caballe- ariketa eta bestelako bizipenak ro, Maite Gurrutxaga, Begoña Durruty, ere. Horrela, Canoren eskutik Luis Buñuelen Los olvidados (1950) Yera Sanchez, Idurre Iriondo, Lorena pelikularen proiekzioarekin bete Martinez Oronoz eta Iñaki Martiarena -betean sartu ziren topaketeta- Mattin ilustratzaileek. ko bi ardatzen inguruan: batetik, bazterketa, baztertzaile, baztertu Aurtengo Marraz(i)Oak inoiz baino ma- eta bazterkeriaren askotariko er- rrazioago izan ziren: hitzik erabili gabe, tzen inguruan hitz egin eta ezta- marrazkietatik abiatuta eta soilik marraz- baidatzera; eta bestetik, zinema eta bestelako arte adierazpideek kien bidez, narrazio bat osatu eta istorio –Hopperren pinturak kasu, argaz- bat kontatzea baitzen helburua. kigintza teknikek, komikiak– hitzik Behinola 7 MARRAZ(I)OAK V 1 gabeko albumak lantzeko eskain- bat emanik –bere bizitza aldatu- eta hainbat lan erakutsi eta erre- tzen dituzten baliabideen azterke- ko duen gutuna jasotzen duen ferentziak aipatu zituen ondoren. tan, hain zuzen. Laburmetraiak ere etxeko andrearen irudia, adibi- Saioek iraun zuten egunetan par- ikusi zituzten beranduago, hitzik dez– denbora mugatu batean te-hartzaileek liburuok ikusteko gabekoak gehienak, planoek eta ilustratzaile bakoitzak bere estilo eta irakurtzeko aukera izan zuten. sekuentziek ematen duten informa- eta baliabideez nola marrazten zioaren garrantziari erreparatzeko. zuen ikusiz eta gai beraren au- Arratsaldeetako saioetan, aldiz, rrean bederatzi estilo ezberdine- ilustratzaile bakoitzak aurrez lan- Blanchen ilustrazio munduko eza- tako bederatzi estanpa gauzatuz. duriko egitasmoa aurkezten zuen gutzek lagunduta, haurrentzako Ilustratzaileek nazka ematen zien besteen aurrean esperimentu albumetan jorratzen diren ohiko zerbait ere ilustratu behar izan gisa: batzuek proiektua gauza- gaietatik baztertuta geratzen di- zuten, irudi nazkagarriak sortzea tuago ekarri zuten, beste batzuek ren gaien zerrendaketa etorri zen baino, nazka sentsazioa transmi- hezurdura orokorra eta zenbait zi- ondoren: bortizkeria, zahartzaroa, titzeko intentzioz. rriborro erakutsi zituzten, eta guz- heriotza, drogak, kartzela… Baina tien artean iritziak bildu, egitas- baita eguneroko bazterketa txiki Izan ere, Blanchen irakaspenei mo egilearen zalantzak argitzen eta ohikoagoak ere: gutxiagotasun jarraituz, hitzik gabeko albumen ahalegindu eta lanean jarraitzeko sentsazioa, familia-ereduen anizta- inguruan aritzeko derrigorrezkoa bitartekoak elkarrekin mahai gai- suna, ezberdinarekiko eta bestea- da edukiaz aritzea, kontatzen den nean jartzen saiatu ziren. Ez baita rekiko mesfidantza eta abar. horretan sakondu behar da, eta gauza bera norberak egin asmo estiloak eta formak garrantzia iza- duena eta besteek ikusten dute- Goizeko saioetan, eskarmentu nik ere, kontatzen dena eta kon- na. Saiootan bat egiten dute zein handiko ilustratzaile profesionalak tatzeko moduaren artean oreka neurritaraino diren bateragarriak bat-batean egiteko hainbat ari- lortzea da zailena. norberak barrutik egin nahi due- keta ere planteatu zituen ikasta- na (hitzez argudiatuta, azalpenak roan zehar: “iratzargailu-ariketa” Blanch liburuz beteriko maleta argi gera daitezen) eta besteek deiturikoa, esaterako. Gai jakin batekin hurbildu zen Artelekura kanpotik ulertzen dutena. Auke- 8 Behinola kronika 2 3 ren eta intentzioen artean jauzi ALBUM MUTUAK ETA tipologiko zurrunegiek sorkuntza asko baitira, eta artista, obra eta HITZAREN ITZALA bideei kalte ere egin diezaiokete- publikoaren artean hainbat ikus- la aipatu zen. Bestalde, zilegi ote puntu gurutzatzen direla kon- Album ilustratuaren generoari hitzik gabeko album ilustratuei al- tuan izan behar da. Eskuarekin erreparatuz, hitzik gabe, irudien bum mutu deitzea? pentsatzen duela ere nabarmen- bidez soilik istorio bat kontatzen du zuen ilustratzaile batek baino duten liburuak salbuespen bi- Marraza(i)Oak topaketetako hain- gehiagok; buruarekin marraztea txi gisa hartzen dira. Baina maiz bat ilustratzaileri ez zaio album beharrezkoa dela, ideiak izatea gertatzen denez, zenbat eta hitzik mutu izena gustatzen, hitzik era- ongi dagoela, baina paperaren gabeko album gehiago ezagutu, bili gabe eta irudien bidez istorio gainean ikusi arte ez dela zinez azpigenero horren baitan abaniko bat kontatzen duten neurrian. jakiten asmoak egingarriak diren; zabal bat dagoela jabe gaitezke: Album mutu terminoak zinema zerbait hastea baino zailagoa dela inolako hitzik gabekoak, onoma- mutuari zor dio bere izendapena. zer hori amaitu eta istorio bat ix- topeia bat edo beste agertzen Baina ikastaroan esan zen bezala, tea… dutenak, hitzak argumentuaren zinema mutuan ere ikusleak dira garapenean zeresanik izan ez izatez gorrak direnak, pantailaren Parte-hartzaileen artean giroa baina irudien baitan txertatuta bestaldean hizketan ageri baitira finkatzen eta konfiantza handi- ageri dituztenak… Saioetan hi- aktoreak, nahiz eta ikusleek ezin tzen joan zen neurrian, eztabai- tzaren erabileraz ere hausnartu entzun. Beraz, zehatzagoa litza- da, ikuspuntu eta elkarrizketa zen, liburuen izenburuen garran- sutsuak piztu ziren. Ez ziren, or- tziaz, onomatopeien bertuteez dea, inora ez doazen gogoeta an- eta eragozpenez. Hitzik gabeko tzuak izan, ilustratzaile bakoitzak albumean ez duela hitz bakar ba- moldatze bidean zen bere egi- tek ere egon behar bezalako mu- tasmoan han eta hemen txertatu turreko jarreren desabantailez ere 1. Yera Sanchez. zituelako aurrez elkarrizketetan bai, kasuistika zabala baitago az- 2. Maite Caballero. ateratako kontuak. pigeneroaren baitan eta banaketa 3. Mattin. Behinola 9 MARRAZ(I)OAK V 4 5 teke hitzik gabeko album ilustratu Batek ondoriozta lezake, album izen luzeegia erabiltzea. Aldiz, hi- ilustratuak bere bidea urratzen tzaren itzala luzea baita, zenbait eta egonkortzen ari diren neu- albumek onomatopeiak, parates- rrian, hitz gutxiko albumak ere iri- tuko hitzak eta bestelako grafiak tsiko direla. Baina nekez urratzen txertatzen dituzten heinean, agian da bidea ahaleginik gabe, eta egokiagoa da hitz gutxiko album hitzik gabeko album ilustratuak ilustratu gisa definitzea horrela- sortzeko Marraz(i)Oak V Ilustra- ko liburuak. Terminologia arazoa tzaileen Topaketek bere ekarpe- ebazteak ez dirudi hain ekintza na egin dute ahalegin horretan erraza. Zer esanik ez, itzulpena- behintzat. Are, Euskal Herrian ren auzia gaineratuz gero. Nola ilustrazio eskolarik ez dagoenez, itzultzen dira hitz gutxiko album jardunaldi hauek betetzen dute ilustratuak? Izenburua eta para- nolabait hutsune hori. Bederatzi 6 testuko elementu guztiak itzuli proiektu sortze bidean jarri dira. edo moldatu behar dira xede hiz- Onena opa diegu gure ilustratzai- kuntzara? Zergatik ez dira itzul- le, argitaratzaile eta irakurleei. tzen eta argitaratzen hitz gutxiko album ilustratuak gurean? Zerga- tik bazterketa hori? 4. Begoña Durrutuy 5. Lorena. 6. Maite Gurrutxaga. 7. Idurre Iriondo. 8. Amaia Arrazola. 9. Idoia Beratarbide. 7 10 Behinola kronika 8 Este año Galtzagorri Elkartea, con The Marraz(i)Oak Illustration Mini-Congress organised by the Galtzagorri As- la ayuda del a Diputación Foral de sociation and the Charter Provincial Council of Gipuzkoa was held for the Gipuzkoa, ha organizado, por quin- fifth year running. The Mini-Congress was hosted by the Arteleku Centre for to año consecutivo, las jornadas Contemporary Art in Donostia-San Sebastian from 16 to 19 September. Led Marraz(i)Oak que se han celebrado by the illustrator Ignasi Blanch and the writer Harkaitz Cano, it was attended del 16 al 19 de septiembre en Ar- by nine illustrators. The theme of this year’s Marraz(i)Oak Illustration Mini- teleku (centro de arte contempo- Congress was picture books without words or silent picture books. It is dif- ráneo vasco) de la mano del ilus- ficult to forge a path without making an effort, and the Marraz(i)Oak Illustration trador Ignasi Blanch y del escritor Mini-Congress made its contribution towards creating picture books without Harkaitz Cano. Han sido 9 ilustra- words. As there is no school of illustration in the Basque Country, this Mini- dores vascos los que han partici- Congress goes some way towards filling the gap. Nine projects have been pado en esta edición, centrado en started up. Our best wishes to our illustrators, publishers and readers. los álbumes mudos, álbumes sin palabras. Creemos que con el tra- bajo realizado, estas jornadas han hecho una significante aportación a la creación de este tipo de álbu- mes; ya que el Pais Vasco carece de una escuela de ilustradores, y estas jornadas sirven para cubrir ese vacío. Esta vez nueve proyec- tos han comenzado su andadura. De aquí en adelante, deseamos lo mejor para nuestros ilustradores, editores y lectores. 9 Behinola 11 Izan ginen haurrak ez dira inoiz hiltzen. Inurri, elefante, krokodilo, arkakuso, katu, ipurtargi, gal- Mariasun tzerdi (suizida), lehoi domatzaile eta fantasmaz betetako bi- bliografia izanda, harritzekoa da “Festa aldameneko gelan” Landa dagoela esatea. Baina titulu hori du Mariasun Landaren bio- grafiak, bizitzaren zatitxo bat baino kontatzen ez duen libu- elkarrizketa ruak. Guk, ordea, haratago jo dugu; jakin-min handiarekin egin dugu berekin hitzordua eta luze jardun dugu bere bizi- tzaz eta literatur ibilbideaz, banandu ezinak baitira biak. Haurtzarotik oso argi zenuen haurrentzako edo gazteentzako handitan I-DAZ-LE izango zinela. idazten denean ulertuko ez duten Betidanik izan dut argi idazle izan beldurrez egiten da eta horrek le- nahi nuela. Baina egoera ere ha- xiko jakin bat ez erabiltzera ere lakoa zen. Ni familia arrunt bateko bultzatzen du idazlea. Horregatik, alaba nintzen eta inork ez zidan hizkuntza-maila jaistea besteek eman musika-tresna bat jotzeko ulertuko ez dutelakoan, ez da Haur edo eskultura bat egiteko aukera. eta Gazte Literatura serio hartzea. Mojen eskolan plastilina ere ez ge- Hitz askok ebokazio-ahalmena nuen ezagutu. Arterako, espresio dute eta ez dira baztertu behar. biderako eskuragarriena, merkee- Hori da lehen pausoa gero fanta- na, idaztea zen. Noski, bai idaz- seatzeko, irudikatzeko… hizkuntza tea, bai irakurtzea gustatu ere egin zerbait poetiko bihurtu behar da, behar zaizkizu. Hizkuntza gustatu ez soilik komunikazio praktikorako behar zaizu. Hitzek oihartzun bat zerbait. Beraz, nolabaiteko mires- izan behar dute zugan, sentsibi- mena zegoen nire aldetik. Liburuak litate bat izan behar duzu. Oina- ere miresten nituen. Anaiaren bi- rri-oinarrian hizkuntzarekiko nola- bliotekatxotik nik Altxorraren uhar- baiteko lilura dago. Ulertu edo ez tea, Gezi beltza, Tom Sawyer… ulertu beste kontu bat da. Askotan klasiko horiek irakurri nituen. Nire- Behinola 13 Mariasun Landa Idazlea: Hizkuntza gustatu behar zaizu. Hitzek oihartzun bat izan behar dute zugan, sentsibilitate bat tik, berriz, neskentzat zirenak: Hei- Biblia irudimenerako izugarriz- izan behar duzu. di, Mujercitas… ko iturria da. La Historia Sagrada Oinarri-oinarrian zen irakasgai bat eta istorio haiek hizkuntzarekiko 12-13 urterekin hasi zinen idaz- izugarri aberastu zuten gure irudi- ten, zure ipuinak koadernatzen mena. Azken finean, Itun Zaharra nolabaiteko lilura eta ilustratzen. Ordurako irakur- istorioz betea dago eta ez dago dago. le amorratua zinen. Nola gogo- ilustraziorik. Pentsa irudimenaren- ratzen dituzu irakurketa haiek? tzat zer den hori! Ekialdeko ahozko Marrazten oso txarra nintzen eta literaturan Mila gau eta bat gehia- Haurtzaroko irakurketek eragina naiz, baina ipuinak idatzi, txukun go denaren antzekoa da. Hori da izan dute zure idazkeran? -txukun koadernatu eta ilustratu nire belaunaldikoen backgroun- Bai. Ikastolako irakasle garaieta- egiten nituen. Nire fantasian sar- dean dagoena: ahozko literatura ra joz, nire erreferentzia literarioak tzen zen idazle izatea. Pentsa, eta Bibliako istorio horiek. Men- horiek ziren. Nik ez nuen Haur telebista ezagutu ez duen azken debaldeko kultura da. Eta badut Literatura modernoa ezagutzen. belaunaldikoa naiz ni. Asko pozten gertakizun bat gai horren inguruan: Filosofia hutsa ikastetik nentorren naiz hortaz, ze orduan izugarria Ipurtargiak paradisuan liburua ida- Paristik, 68ko maiatzaren ondo- zen liburuekin -eskolaz kanpokoe- tzi nuenean, nire ustez, ipuin polit ren irakurtzen genuenarekin: Mar- kin- bizitzen genuena. Komikiak bat idatzi nuen protagonistak Adan cuse, Sartre eta Beauvoir… Be- barrabaskeria, bihurrikeria ziren. eta Eva zituena. Nire harridurarako raz, idazten hastean nire txikitako Ezkutuan irakurri, trukatu… se- zenbaitek ni ia katoliko-apostoliko- irakurketak ziren erreferentzia. kulako negozioak muntatzen ge- tzat jo ninduten hura erlijiosoa ze- Orain ikusten dut ipuin horiei fal- nituen. Haxixa eta koka gutxi dira lakoan. Orduan. oso begi-bistakoa ta zaiela gaur egun daukadan ofi- haren aldean. Etxean tebeo ba- egin zitzaidan hemen gertatzen ari zioa, baina nik garai hartako fres- tekin harrapatzen bazintuzten… zena: belaunaldi batzuek ez zituz- kotasuna gustura hartuko nuke Horrez gain, gure belaunaldiak he- tela erreferente minimoak, ez nire orain. Gaur egun ez daukadan ziketa biblikoa jaso zuen, nolabait ipuin xume hori ulertzeko, baizik inozentziarekin idatzita daude eta esateko. Hortik aparte, morala eta eta Bibliak eragindako mendeba- Amets uhinak bildumak ondo fun- etika ere bazeuden, noski, katoli- leko kultura guztia (pintura, musi- tzionatzen du oraindik. zismoarenak dudarik gabe. Baina ka… ) ulertzeko. 14 Behinola elkarrizketa Ikastolen hastapen haietan ge- Hamarkada haietakoa da Ler- kritikoaren izendapena beste ba- rora idazle izan zareten zen- txundiren Haur Literaturaz saia- tzuek jarri zioten, nik ez bainekien baitek lan handia egin zenuten kera. Eta 90ekoa Igerabideren hori bazenik ere. euskarazko Haur Literaturan. Bularretik mintzora. Egungo Lertxundik, Ormazabalek, zu HGLren o
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks